Szacowanie stanu eksterminacji narodu polskiego
Szacowanie liczby zabitych było dokonywane jeszcze w trakcie działań wojennych. Według opracowania Ministerstwa Prac Kongresowych Rządu RP z 1944 r. Polska straciła 4.114 tys. obywateli, w tym 2.481 tys. Żydów. Dane te nie mogły jednak uwzględnić strat związanych zarówno z przebiegiem Powstania Warszawskiego, jak i z dalszym rozwojem działań wojennych. Nie opierały się one także na analizie źródeł pierwotnych.
Szacunki strat biologicznych przeprowadzone po wojnie obejmowały skutki działań władz okupacyjnych prowadzących do utraty życia, inwalidztwa, wzrostu zachorowań na choroby przewlekłe, jak również do spadku przyrostu naturalnego. W omawianych materiałach uwzględniono również straty osobowe w siłach zbrojnych. Podjęto także wyceny materialne tych strat.
Zgodnie z szacunkami dokonanymi po wojnie przez BOW (Biuro Odszkodowań Wojennych) w latach 1939-1945 życie straciło 6028 tys. obywateli, w tym około 3 mln Żydów. W liczbach tych zawarto:
- zgony w wyniku bezpośrednich działań wojennych - 644 tys.
- pacyfikacji, egzekucji i ofiar obozów zagłady - 3577 tys.
- epidemii i wycieńczenia organizmu - 1286 tys.
- oraz poniesionych ran i trudów pracy niewolniczej 521 tys.
Badania weryfikacyjne, prowadzone przez Komisje przy Ministerstwie Finansów, skorygowały:
- łączna liczba strat ludnościowych to 5085 tys. osób,
- z czego przypadło na działania wojenne 550 tys.
- na "morderstwa" 3000 tys.
- na zgony w więzieniach i obozach 1083 tys.
- ofiary śmiertelne pracy przymusowej 274 tys.
- zgony spowodowane wycieńczeniem 168 tys.
Całkowita liczba ofiar była więc niemal o jeden milion niższa niż w sprawozdaniu BOW. W liczbie tej na ludność żydowską przypadać miało 3378 tys.
a na ludność polską 1706,7 tys. ofiar
Rozbieżności te demografowie tłumaczyli m.in. faktem, iż do ustaleń ogólnych strat ludnościowych BOW włączyło kategorie osób "zaginionych", opierając się na danych statystycznych z końca 1945 r. Tymczasem w późniejszym czasie duża liczba osób uważanych za zaginione albo powróciła do kraju, albo pozostała na emigracji na stałe.
Szacunki Ministerstwa Finansów były ostatnimi całościowymi danymi, które uzyskano na podstawie analizy materiałów pierwotnych zgromadzonych przez BOW i uzupełnionych przez Ministerstwo Administracji Publicznej na przełomie lat 1948 i 1949. Należy jednak pamiętać, iż ustalenia Ministerstwa Finansów nie były publikowane, a władze komunistyczne za oficjalne źródło danych o szkodach wojennych Polski uznawały opracowania BOW ze stycznia 1947 r.
(z książki „Problem reparacji, odszkodowań i świadczeń w stosunkach Polsko-Niemieckich 1944-2004. Tom 1. Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, Warszawa 2004)
--------
Od redakcji, i w dalszym ciągu w Polsce mówi się o ponad 6 mln zmarłych mieszkańców Polski. Nawet prezydent Kaczyński podniósł te dane - 6 mln, w czasie swojej mowy w Brukseli. W dyskusji naszego współpracownika Ewalda Stefana Polloka z prof. Bartoszewskim, tenże powiedział: "powołam komisję i udowodnię Panu, że zginęło więcej niż 6 mln". Do dnia dzisiejszego taka komisja, mimo że upłynęły 3 lata, nie została powołana.
