Wywiad z prof. Krakowskim z Uniwersytetu w Katowicach

Redakcja: Szanowny Panie Profesorze, p. Bartoszewski, mimo że dwukrotnie był ministrem spraw zagranicznych a teraz jest specjalnym ministrem-doradcą do spraw niemieckich, nie używa języka dyplomatycznego. Czy nie sądzi Pan, że w wyrażeniu „rżnie głupa”, brakuje salonowej ogłady, i tym bardziej, że w ten sposób mówi o kobiecie i innych osobach.

Prof. Bartoszewski nie zwracał się niegrzecznie do żadnej kobiety w tej wypowiedzi to po pierwsze. Po drugie idiom rżniesz głupa jest dosadny ale nie obraźliwy znaczy dokładnie udajesz, że nie rozumiesz. Anglicy n. b. mają taki sam idiom play fool i znaczy to samo. Zdarza się, że profesorowie uniwersyteccy tez rżną głupa czasem ze wstydu broniąc jakieś swojej nieprzemyślanej opinii, co profesorom się zdarza choć nie powinno lub celowo prowokując dyskusję, zmuszając polemistę do nowej argumentacji. Bartoszewski użył tego określenia w stosunku do tych Niemców, którzy udają, że nie znają powodów polskiego protestu przeciw Steinbach.

Redakcja: Pan Bartoszewski powiedział również, „Po co tu rżnąć wariata?” Czy to też jest idiom? Poza tym cała Polska nienawidzi Erikę Steinbach. Dlaczego?

Tak to jest ten sam idiom. Proszę nie nazywać stosunku Polaków do Steinbach nienawiścią. Polacy żywią dla niej po prostu pogardę. A od Niemców żądają by nie fałszowali historii.

Steinbach notorycznie podaje w swym życiorysie, że urodziła się w Rahmel in Westpreussen. Niemcy mogą używać niemieckich nazw polskich miejscowości tak jak Polacy mówią Monachium czy Drezno. Rahmel to pewnie niemiecka nazwa polskiej miejscowości Rumia, dzielnicy Gdyni. Określenie, że jest to miejscowość w Westpreussen jest oczywistym i obraźliwym dla Polaków fałszem. Urodziła się bowiem w okupowanym przez Niemców polskim mieście jako córka okupanta, podoficera Luftwaffe w zajętym przez niego mieszkaniu z którego wyrzucono Polaków pozbawiając ich mienia. Z Rumii przed wejściem Armii Czerwonej została wywieziona przez matkę. Steinbach to jawnie fałszywy świadek niemieckiej krzywdy. Jej urodzenie w Polsce jest dowodem polskiej krzywdy.

Redakcja: Nie bardzo zgadzam się z Panem co do miejscowości Rahmel. Proszę przemyśleć skąd się wzięła ta nazwa. To było przez wieki niemieckie miasto leżące w Westpreussen do 10 lutego 1920 r. kiedy tam weszło Wojsko Polskie, w ramach przyznanego w Wersalu Polsce dostępu do morza przez tzw. korytarz, wówczas też zmieniono nazwę Rahmel na Rumia. Jeżeli Polacy mogą mówić na Leipzig - Lipsk a na Regensburg Ratyzbona, tam gdzie nigdy nie byli, i nigdy ta część Niemiec do Polski nie należała, to dlaczego Niemcy nie mogą swoich byłych ziem nazywać po niemiecku? Niech Pan weźmie pod uwagę, że w polskich paszportach Polaków z Kresów pisze się, że urodzili się we Lwowie a nie w Lviv, w Wilnie a nie w Vilnius!

Ponieważ Polacy uważają, że należy panią Steinbach pogardzać, czy wobec tego Niemcy tez powinni czuć pogardę w stosunku do p. Kaczyńskiego, który wielokrotnie źle mówił o Niemcach?

Przecież ja nie kwestionowałem użycia nazwy miejscowości. Ta kwestia jest jednak mało ważna. Czy mam może teraz przypominać rozbiory? Istotą sprawy, na co zwróciłem uwagę jest to, że Steinbach jako córka okupanta nie ma prawa uważać się za wypędzoną ze swej ojczyzny.

Użył Pan określenia „przyznanego w Wersalu Polsce dostępu do morza przez tzw. korytarz,” Pozwolę sobie zwrócić uwagę, że to hitlerowskie określenie polskiego Pomorza.

Redakcja: W swojej odpowiedzi na drugie pytanie kwestionował Pan nazywanie miejsca urodzenia p. Steinbach Rahmel. A określenie „korytarz” też nie bardzo się Panu podoba, twierdzi Pan, że to hitlerowska nazwa. Pozwolę sobie podać historyczne do tego wyjaśnienie. Po I wojnie Polska w swoich rewindykacjach chciała należące do Niemiec Westpreussen (teraz Warmia i Mazury) dołączyć do swego kraju. Zgodnie z propozycjami wersalskimi urządzono tam plebiscyt. Wotanci głosowali w mazurskim w 98%, a w warmińskim 92% za Niemcami i wówczas Konferencja Pokojowa w Wersalu przyznała 5 gmin warmińskich i 3 gminy mazurskie Polsce. W ten sposób powstał korytarz. Wilson (USA) i inni uczestnicy konferencji byli zdania, że Polska musi mieć dostęp do morza. I od tego czasu nazywano to w Polsce korytarzem, choć w traktacie pokojowym z Wersalu była mowa o polskim dostępie do morza. Słowo „korytarz” nie jest zapisane w traktacie, jednak popularnie nazywano to korytarzem. Prof. Wieczorkiewicz w książce " Historia polityczna Polski 1935-1945 pisze: "Koncepcja taka, określana później potocznym mianem korytarza przez korytarz, narodziła się w formie studyjnej w polskim MSZ. Niezależnie wysunął ja w roku 1933 prezydent Stanów Zjednoczonych Franklin Delano Roosevelt." Kiedy ja chodziłem do polskiej szkoły, zawsze w ten sposób mówiono o tym fragmencie Polski. Hitler doszedł do władzy dopiero 13 lat po utworzeniu korytarza [1933]. W czasach Hitlera w oficjalnych prośbach do rządu polskiego pisano o „korytarzu”, przez który chciano poprowadzić autostradę i kolej eksterytorialną.

Przed kilkoma dniami zmarł prof. Wieczorkiewicz z Warszawy, z którym prowadziliśmy rozmowy i mieliśmy w naszej SILESII jego artykuł. W jednym ze swoich artykułów twierdził, ze „Polska powinna była się zgodzić na autostradę i kolej przez korytarz łączący Niemcy z Prusami i nie mieć pretensji, że Niemcy chcą Gdańska, który i tak do Polski nie należał. Był wolnym miastem. W dodatku w Gdańsku mieszkało 95% Niemców i tylko niecałe 5 % Polaków. Do Pani Steinbach powrócimy w następnym pytaniu.

Prosił Pan bym wyjaśnił polskie stanowisko w sprawie Pani Steinbach i wypowiedź prof. Bartoszewskiego. Zrobiłem to w załączonym tekście i jest to moje wyjaśnienie ostateczne. Może go Pan opublikować wyłącznie w całości i zaopatrzyć swoimi komentarzami jeśli Pan uzna to za stosowne. Wywiadu w proponowanej przez Pana formie już nie akceptuję.

Pozwoli Pan zatem, że poprzestanę na wyjaśnieniu polskiego stanowiska w sprawie Steinbach.

Redakcja: Przykro nam, że po tych kilku pytaniach wycofał się Pan z dalszej rozmowy. Liczyliśmy na to, że wspólnie spróbujemy wyjaśnić czytelnikom niektóre historyczne sprawy i legendy, które na dobre zadomowiły się w Polsce. Tym bardziej zależało nam na tym, bo nie jest Pan przeciętną osobą w Polsce: W latach 80 XX w. pracował Pan w Australii na stanowiskach: wykładowca w Griffith University w Brisbane, byl Pan kontraktowym pracownikiem badawczym w Research School of Social Sciences w The Australian National University w Canberze oraz wykładowcą Ekonomiki Porównawczej w Canberra College of Advanced Education Później był Pan ambasadorem w Seulu, w latach 1994-1996 doradcą polskiego ministra spraw zagranicznych w Departamencie Studiów i Planowania MSZ.

Trudno nam zrozumieć Pańską decyzję zakończenia dalszych rozmów, tym bardziej, że nie było w nich niezrozumiałych czy dwuznacznych pytań. Naszym celem było i jest odkłamanie historii. Szkoda, że nie chce Pan nam w tym pomóc. Szanujemy Pańską decyzję. Życzymy powodzenia.